Ziya Gökalp Kimdir?

Paylaş
 

Ziya Gökalp Kimdir?

Diyarbakır’da dünyaya gelen Ziya Gökalp ortaöğrenimini askeri okul­larda tamamladı; liseyi bitirdikten sonra (1894) ailesinin, çevresinin, öz­gürlüğe düşman yönetimin ve oku­duğu felsefe eserlerinin, ruhunda ya­rattığı bunalım sonucunda intihara kalkıştı, ama ölmedi.

İyileşince, ailesi İstanbul’a gitme­sine razı oldu, o da İstanbul’a gide­rek Yüksek Veteriner Okulu’na ya­zıldı ve çok geçmeden tıbbiyelilerin kurduğu Devrim Komitesi’ne girdi. Rejim aleyhindeki çalışmalarından dolayı önce tutuklandı, sonra da o- kuldan uzaklaştırıldı (1898). İki yıl sonra rejim ve padişah aleyhinde bir mektubunun ele geçmesi yüzünden 9 ay hapse mahkum edildi (1900). Ha­pisten çıkınca zaptiyece (güvenlik gö­revlileri) gözaltında tutulmak üzere memleketi Diyarbakır’a gönderildi.

Ziya Gökalp, Diyarbakır’da rejim aleyhtarı çalışmalara katıldı ve gizli bir dernek kurdu. Diyarbakır’daki yö­neticilerin yolsuzluklarına karşı hal­kın şikâyet ve direnme hareketlerine öncülük etti. Bu arada ilk eseri Şaki İbrahim Destanı’nı yazdı (1908).

İttihatçı

Meşrutiyet ilân edilince kurduğu gizli demeğin yerini İttihat ve Terak­ki Cemiyeti’nin Diyarbakır şubesi al­dı. Bundan sonra Gükalp’ı yoğun bir parti etkinliği içinde ayrıca da Türk­çülük ve dilde sadeleşme hareketle­rinin öncüleri arasında görüyoruz. Gökalp yazdığı ülkücü şiirlerle çev­resini büyük ölçüde etkiliyordu. Bu arada partinin genel merkez üyeliği­ne de seçilmişti. Gökalp 1909-1919 arasında yazıları ve düşünceleriyle, İt­tihat ve Terakki yöneticileri üzerin­deki etkisiyle bu dönemin düşünce ve siyaset hayatına yön veren en önemli fikir adamı oldu.

İstanbul’un işgali üzerine tutukla­narak Malta’ya sürgün edildi. Dön­dükten sonra bir süre Diyarbakır’da kaldı, sonra oradan milletvekili se­çildi (1923).

Bu yazı 37 kere okundu.
  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Kategoriler
http://bilelimmi.com/bilelimmi-com-hakkinda/ http://bilelimmi.com/iletisim/