ŞEYDİ ALÎ REİS KİMDİR

Paylaş
 

ŞEYDİ ALÎ REİS KİMDİR  (?- 1562)

Büyük bir Türk amirali, coğrafya ve mate­matik bilginidir. Barbaros’un yanında yetiş­miş, Preveze’de OsmanlI donanmasının sol kanadına komuta etmiştir (Bk Preveze Deniz Savaşı) Sonra Murat Reis’in yerine «Hint Kaptanı», yani Hint Okyanusu, Umman De­nizi, Kızı İdeniz ve Basra Körfezî’ne memur amiral oldu Bu amiralliğin merkezi Süveyş limanıydı

Seydî Ali Reis 1554’te, Maskat açklarında Hint yolunu Türk gemilerine kapamak istiyen 34 parçalık Portekiz donanmasını dağıttı, Hin­distan’a ayak bastı, leventleriyle birlikte Del­hi’ye gitti. Orada Timuroğlu imparatoru Hü­mayun Şah’ın veziri oldu. Hümayun Şah’rn bir kazada ansızın ölmesi üzerine Delhi’den ayrıl­dı. Afganistan – Iran yolu ile, 1557’de İstan­bul’a döndü. Boylece bu gezisi 3 yıl sür­müştür. Kanunî, bahriye sancakbeyi (tüma­miral) rütbesinde bulunan Şeydi Ali Reis’i mükâfatlandırdıktan sonra emekliye ayırd’.

Şeydi Ali Reis’in «Seydî» takma adı ile ya­zılmış Türkçe güzel şiirleri vardır; bunlarda epik-lirik bir hava bulunur. Denizciliğinin ya­nında coğrafya ve matematik bilgini olarak da ünlüdür. XVI. yüzyılda dünyada bu konular­
da yetişen en büyük birkaç bilim adamından biridir. «Muhit» adlı eserinde zamanındaki matematik, astronomi, coğrafya, denizcilik konularını en mükemmel şekilde ele almıştır. «Mir’âtu’l-Memcilîk» (ülkelerin Aynası) adlı seyahatnamesi de coğrafya ve tarih bakımın­dan son derecede değerlidir. Her iki eser de başlıca Batı dillerine çevrilmiştir.

Bu yazı 145 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

Kategoriler