• DOLAR
    6,8626
  • EURO
    7,7839
  • ALTIN
    398,73
  • BIST
    1,1332
SATÜRN ÖZELLİKLERİ NELERDİR?

SATÜRN ÖZELLİKLERİ NELERDİR?

Güneş Sistemi’nin Jüpiter’den sonra en büyük gezeğenidir. Güneş’ten uzaklık bakı­mından 6. gezeğendir. Çapı 114.449 km.’dir, vanî Dünya’dan hemen hemen on kat daha büyüktür. (Dünya’nın çapı 12.765 km). Küt­lesi de Dünya’nınkinin 95 katıdır. Satürn’ün güneş çevresindeki dönüş hızı saniyede 9,6 km.’dir. Gezeğen, bu hızla, bir dönüşünü 29,457 yılda tamamlar; yani Satürn’ün 1 yı­lı bizim 30 yılımıza yakındır. Buna karşılık, gezeğenin bir günü sadece 10 saat 14 daki­kadan ibarettir; yani bir Dünya gününün ya­rısından daha azdır.

Dış gezeğenlerin üçüncüsü olan Satürn’ün Güneş’ten uzaklığı 1.400.000.000 km’yi ge­çer, Dünya’daıı uzaklığı İse 1.200.000.000 km. kadardır.

Satürn’de Hayat Var mı?

Satürn’ün hacmi Dünya’nıhkirıden 750 kat daha büyük olduğu halde ortalama yoğunlu­ğu ancak Dünya’nınkinin 0,13’ü, su yoğunlu­ğunun 0,7’sidir. Bundan açıkça anlaşıldığı­na göre gezeğenin yüzeyi katı değildir; bu- lulumsu, dumanlı bir maddeden ibarettir. Zaten büyük hacmına karşılık kütlesinin Dünya’nınkinin ancak 95 katı olması da bu­nu gösterir. Bu bakımdan, Satürn’de hayat olmasına imkân yoktur. Ote yandan, Güneş’ ten olan büyük uzaklığı dolayısiyle, gezeğenin yüzündeki sıcaklık ancak — 150°’dir. Böy- lesirıe düşük sıcaklıkta da canlı yaşamıyacağı tabiîdir. Satürn’ün atmosferinde oksijen de yoktur. Yapılan incelemeler sonunda geze­ğenin atmosferinin amonyak gazı billûrlariy- le metan ve hidrojenden ibaret olduğu anla­şılmıştır. Bu çok kalın tabakanın altında bir buz tabakasının bulunduğu, onun da altında kaya tabakaları olduğu tahmip ediliyor.

Satürn’ün Halkaları

Satürn’ün en ilgi çekici özelliği çevresinde­ki halkalardır. Galileo ilk defa 1610’da za­yıf teleskopu İle gezeğenin yanındaki çıkın­tıları gördüyse de bunların ne olduğunu kes- tlrememişti. 1665’te Holândalı astronom Christian Huygens hunun bir halka olduğunu anladı. Yalnız, araştırmalarını İlerletmek, so­nucu bundan sonra açıklamak istiyordu. Bu arada bir başkasının bu durumu keşfedece­ğinden de korktuğu için, şöyle bir harfler serisi yayınlandı: «aaaaaaa ccccc d eeeee g h iiiiiil İlil mm nnnnnnn oooo pp q rr s fttt uuuuu». Bu harfler gerektiği gibi dizijjnce şöyle bir cümle meydana çıkıyordu: Annulo eingitur, tenui, plano, nusquam, cohaerente, ad eclipticam inclinato. Bu, Lâtince »yassı, ince bir halkayla çevrilmiştir, halka hiçbir ta­raftan (gezeğene) dokunmaz, ekliptike göre eğiktir» anlamına gelir.

Bu o zamana göre büyük bir keşifti, gerçe­ği ortaya koyuyordu. Daha sonra yapılan araş­tırmalar, Satürn’ünçevresinde bir değil, üç halka olduğunu gösterdi. Bu halkalar, genel olarak A. B ve C harfleriyle gösterilir. Halka­lardan hepsi de saydamdır. Satürn de, daha ötedeki yıldızlar da halkaların arasında görü­lebilir.

Satürn halkalarından en dıştaki A halkası­nın dış çapı 272.000 km., genişliği 16.000 km.’dir. Ortadaki B halkasının çapı 232.000 km., genişliği 23.000 km.; en içteki C halka­sının da çapı 180.000 km., genişliği 17.500 km.’dir. Halkaların kalınlığı ise 10-15 km. ka­dardır.

Satürn halkalarının yapısı Güneş Slstemi’n- dekl başka maddelerin yapısına benzemez. Bu halkalar katı, ya da sıvı maddelerden meyda­na gelıniş bir bütün değildir. Bunların küçük taneciklerden meydana geldiği muhakkak sa­yılmakla birlikte, taneciklerin küçüklük dere­cesi bilinemiyor. Her taneciğin birbirinden epey uzak olduğu da bir gerçektir.

Satürn’ün Uyduları

Satürn’ün bugüne kadar 9 uydusu tesblt edilmiştir. 1905’te 10. bir uydu daha bulun­duğu bildirilmişse de bu, kesin olarak İspat edilememiştir. Uyduların büyüklüğü de ke­sin olarak ölçülememiştir. En büyük uydu Titan’ın çapı 5.000 km. kadardır. Bu uydu­nun en büyük özelliği Güneş Sistemi içinde atmosfer taşıyan tek uydu olmasdır. 1944’te

Sosyal Medyada Paylaşın:
İlginizi Çekebilir
Önceki Yazı

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • ÇOK OKUNAN
  • YORUM