Kapitalizm Nedir?

Paylaş
 

Kapitalizm Nedir?

Kapitalizm, önce İngiltere’de, ve daha sonra Almanya ve Fransa’da ilk kazanç yollarının afabrikaların kurulmasıyla sonuçlanan ekonomik sistemdir. XIX. yy. özel teşebbüse sanayi devrimine bağlanır.

Fabrikaların kurulmasıyla bazı üre­tim kesimlerinde, sözgelimi dokuma sanayiinde, elemeği yerini makinelere bırakmış ve iflâsa sürüklenen elsanatçısı ya yok olup gitmek ya da fab­rikalarda işçilik yapmak zorunda kalmışlardır.

‘ticaret ve ‘sanayinin örgütlen­mesinde sermaye’nin (kapital) en bü­yük rolü oynaması ve bütün İktisadî etkinliklerde kazanç (kâr) amacının güdülmesidir.

Sermaye, ‘bankaya yatırılan ve faiz getiren paradır. Daha genel anlamda, herhangi bir üretime katkıda bulu­nan bütün mallar sermayedir: top­rak, fabrikalar, hizmetler (ticarî işlet­meler, bankalar v.b.).

Kazanç ise bu sermayenin işletil­mesiyle sağlanan net kârdır.

Kapitalist bir devlette her birey bir işletme kurabilir; üretim araçları, ü- retime emeği geçen bütün insanların değil, bu işletmede hisse sahibi olan belli sayıda bağımsız kişinin ya da şirket halinde birleşmiş kişilerin ma­lıdır. Devletin elinde bulunan kamu kesimine karşılık, özel teşebbüs’ün hüküm sürdüğü bu kesime «özel kesim denir.

Oysa sosyalist bir sistemde bütün üretim araçlarının sahibi devlettir: Türkiye’de Elektrik îşletmesi’nin. De­miryolları Işletmesi’nin devlete ait ol­ması gibi, sosyalist bir ülkede diğer bütün üretim kuruluşları da kamu kesiminin malıdır.

 

Bu yazı 34 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

Kategoriler