Kanal Harekat

Paylaş
 

Kanal Harekat

Osmanlı”Süveyş Kanalı üzerine bir ta­arruz harekatı yaparak İngilizlerin elindeki Mısır’ı işgal etmek, bu sayede Batı cephesine gönder­mekte oldukları birçok Hint tü­menlerini Mısır’da alıkoymak, Çanakkale’ye bir çıkartma kuv­veti göndermelerine mani olmak istiyorum.”Osmanlı’nın I. Dünya Savaşfna girdiği ilk günlerden biriydi. Başkumandan Veki­li Enver Paşa, Cemal Paşayla görüşüyordu. Enver Pa­şa, önce savaşın gidişatı) la ilgili kısa bir konuşma yaptı ve sonra dedi ki:Ancak Süveyş Kanalı’na bir askeri harekat yapılması fikrinin sadece Enver Paşa’nın hayalinden ibaret olmadığı daha sonra orta­ya çıktı. Çünkü Süveyş Kanalı’na yönelik bir saldın planı daha Os­manlılar savaşa girmeden üç ay önce Berlin’de tasarlanmıştı.Alman orduları Başkomutanı General Von Moltkc, 1914 Tem­muzunda Enver Paşaya.

Mısır’a karşı bir girişimde bulunmanın önemini anlatmıştı. Bunun üzeri­ne Enver Paşa, Şam’da bulunan 4. Ordu Komutanı Zeki Paşa’ya Süveyş Kanalı’na saldın için ha­zırlık yapılması talimatını vermiş ancak Zeki Paşa böyle bir saldınnın başarısız olacağı raporunu İs­tanbul’a göndermişti. Üstelik Türkiye’deki Alman Islah Heyeti Başkam Liman Von Sanders de Zeki Paşa gibi düşünüyordu.Gelişmeler Enver Paşa’nın kafasındakiler doğrultusunda ger­çekleşti. Berlin. Liman Von Sanders’i kanal harekatına karşı fikir üretmemesi konusunda uyardı. Ve Kasım 1914’te Osmanlı sava­şa girdikten birkaç hatta sonra. Zeki Paşa görevden alınarak yeri­ne Bahriye Nazın Cemal Paşa, 4. Ordu Komutanı olarak atandı.

İlginç bir gelişme de Cemal Paşa’nın Kurmay Başkanlığına yapılan atamaydı. Bu görev Al­man Yarbay Franz Krcss von Kressenstein’a verildi. Yani Al­manya harekatın tam göbeğinde olmak istiyordu. Plana göre Al­manya’da yaptırılan dubalı bot­lar, tarafsız Bulgaristan’dan geçi­rilecek ve Süveyş Kanalı’nı aşmak için bu botlar kullanılacaktı Ancak Kanal harekatı için ge­reken hazırlık yapılamamıştı. Su­riye ve Filistin’den geçen yol artık at arabalarının bile hareket ede­meyeceği kadar bozuktu. Kanal saldırısını yapacak olan 8. Kolor­du ııç tümenden oluşuyordu. As­ker toplamı 440 subay ve 11 bine yakın erdi. Çadırları yoktu. De­velerle çöl geçişinde 10 günlük erzak ve su taşınabile­cekti. Motorlu taşıt olmadiği için cephane veya erzak biterse ik­mal olanağı da yoktu.

Tüm bunlardan daha da önemlisi, telgrafla haberleşme cihazı ya da uçak da yoktu. Sa­dece Kanal’ı geçmek için gereken botlar sağ­lanmıştı. Ancak eğer Kanal başarıyla geçilirse diğer kıyıda nasıl kalınacağı da bilinmiyordu.

İngilizler ise kanalın savun­masına büyük önem vermişlerdi. Süveyş Kanalı’nın Port Said’den Kantara’ya kadar olan bölümün­de yapay olarak su taşırılarak saldırıya karşı korunmuştu. Çöl tarafından da saldın yapılması çok zordu. Sadece 70 km uzunlu­ğundaki saha tehdit altındaydı. Bu bölgenin savunması için top­lam 25 bin kişilik bu savunma gücü ayrılmıştı Ve ek olarak Kahire’de de birer İngiliz ve Avust­ralya tümeni ile bir de karma Ye­ni Zellanda tugayı vardı. Bölgede 6 Ingiliz. 7 de Fransız uçağı bulu­nuyordu.

Tüm bu koşullara rağmen Türk birlikleri I Şubat 1915*e kadar çölü geçtiler ve tahkimata başladılar. 2-3 Şubat gecesi ise Kanal harekatı başlamıştı. Ancak İngilizler gafil avlanamadı. Çün­kü Fransız keşif uçakları, Sina çö­lü üzerinde hareket eden kuvvet­leri önceden görüp haber vermiş­lerdi. Kanala botlarını indiren Türk birlikleri büyük kayıp ver­di. Sadece 600 asker karşı kıyıya geçebildi. Fakat arkadan yardım gelmediği için onlar da bir süre sonra ya öldürüldüler ya da esir edildiler. Cemal Paşa durumu gördüğünde dehşete kapıldı. Kur­may Başkanı Yon Krcss’in itirazlarına rağmen geri çekilme kararı aldı ve Berşeba’ya kadar çekildi.

Ancak Enver Paşa bir yıl son­ra, Süveyş Kanalı harekatını bir kez daha gündeme getirdi. Suri­ye’deki çöl kuvvetlerinin başında Von Kress vardı. Fakat İngilizlcr artık Mısır’da çok büyiik bir güç olmuşlardı. 9 bin kişilik Türk kuvveti tarafından 4 Ağustos 1916’da yeni bir kanal harekatı yapıldı. Ama bu saldırı da büyük bir başarısızlıkla sonuçladı. Bin­den fazla asker kayıp verildi. Er­tesi gün çekilme başladı.Ancak Mısır’ın fethi hayalleri, Süveyş Kanalı’nın sularında ta­mamen kaybolmuştu..

Bu yazı 22 kere okundu.
  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Kategoriler
http://bilelimmi.com/bilelimmi-com-hakkinda/ http://bilelimmi.com/iletisim/