İZMİR İKTİSAT KONGRESİ

Paylaş
 

İZMİR İKTİSAT KONGRESİ

Kurtuluş Savaşı büyük bir mücadele sonucunda kazanılmış ve Türk devleti Misakı Milli büyük ölçüde düşmanlarına kabul ettirmeyi başarmıştı .Böylece yeni kurulan Türk devleti siyasi ve askeri anlamda bağımsızlığına büyük ölçüde kavuşmuştu .Ancak Türkiye’nin ayakta kalabilmesi ve bu bağımsızlığını devam ettirebilmesi için ekonomik anlamda da tam bağımsız bir devlet olması gerekmekteydi .Bunun için de milli ekonominin geliştirilmesi Çağa uygun hale getirilmesi özellikle sanayileşme alanında atılması gereken adımların atılması gerekmektedir. İşte bu yüzden daha Barış Antlaşması imzalamamıştır ile İzmir’de bir İktisat Kongresi’nin toplanmasına karar verildi. 17 Şubat 1923’te toplanan İzmir İktisat Kongresi sayesinde Türk ekonomisinin bundan sonraki gidişatı belirlenecek ve milli bağımsız bir ekonominin temelleri burada atılacaktı .Kongre İzmir’de büyük bir heyecan ve coşku ile toplandı .Kongreye Tüccar sanayici ,çiftçi ,işçi olmak üzere 1135 temsilci katıldı ve bu temsilciler meslekleri ile ilgili ihtiyaçlarını beklentilerini ve gelecekteki perspektiflerini toplantıya aktarmayı başardılar. İzmir İktisat Kongresinin toplanış amacına baktığımızda Türkiye’nin topyekün kalkınması için hangi ortak hedeflerin olması gerektiği kararlaştırılacaktır. Bu hedeflere ulaşmak için hangi yöntem  tekniklerin kullanacağı ve bu hedeflere ulaşmak için gerekli olan kaynakların nasıl ülkeye kazandırılacağı da İzmir İktisat Kongresi’nde kararlaştırılacaktı .Bunlardan bir tanesiydi yeni Türkiye devletinin ekonomik programı ne olacaktı .Bu ekonomik program tespit edilirken ülke kaynaklarının doğru şekilde analiz edilmesi ve en kısa zamanda en yüksek verimi alınabilecek yöntemlerin kullanılmasına karar verildi .Kongrenin en büyük hedeflerinden bir tanesi bağımsız hiç kimseye muhtaç olmayan kendi ihtiyaçlarını karşılayabilen güçlü bir ekonomi yaratmakta .İşte bunun içinde Misakı İktisadi kararları alındı .Misakı iktisadi kararlarına baktığımızda en önemli amaçlarından bir tanesi hammaddesi yurt içinde bulunan yani dışarıdan hammadde almak zorunda kalmayacağımız sanayi dallarına öncelik verilmesine karar verildi.Avrupa’da bilindiği gibi el işçiliğinden makineleşmeye geçilmiş ve bu süreçte de küçük işletmeler yerlerini büyük imalathaneleri fabrikalara bırakmıştı .Ancak Osmanlı bu süreci takip edememiş ve küçük işletmeler düzeyinde sanayisini kurmaya çalışmıştır .Alınan kararla birlikte Küçük işletmelerin yerini büyük fabrikalara bırakmasına karar verildi bir diğer karar ise özel sektörün kuramadığı büyük işletmelerin devlet tarafından kurulması anlayışı benimsendi .Yani devlet yavaş yavaş ekonomi içerisinde yer alacak ve ihtiyaç olan alanlarda özel sektörün başa çıkamadığı konularda devreye girecekti .Bir diğer önemli karar ise Avrupa’da olduğu gibi özel sektöre kredi sağlayacak bir Devlet Bankası’nın kurulmasıdı ,daha sonra Türkiye Cumhuriyeti İş Bankası kurularak bu ihtiyaç büyük ölçüde karşılanmaya çalışıldı .Rekabete dayanabilmek için sanayinin toplu ve bütün olarak kurulması gerekmekteydi .Bilindiği gibi Osmanlı zamanında yabancılar kurdukları tekellerle Osmanlı ekonomisini hegemonyası altına almışlardı ,işte bu tekelleşmelerden uzak durulacak ve elden geldiğince bağımsızlık kurulacaktı .Milli bankaların kurulmasına hız verilecek aynı zamanda özel sektörün sanayileşmesi için sanayinin teşviki sağlanacak gerekli yasal düzenlemeler yapılarak özel sektörün önü açılacaktır .Demiryollarına önem verilecek yapılacak düzenlemelerle bir an önce Türkiye’nin dört bir yanı demir yollarla donatılıcaktı .Aynı zamanda işçilere sendikalaşma hakkı verilecek ve sendikal hak devlet tarafından korunacaktır .İş erbabına bundan sonra amel edenin yiyecekti iş erbabına bundan sonra işçi denecek di .Bu da işçi hakları konusunda önemli bir adım olarak tarihe geçmiş oldu .Görüldüğü gibi İzmir İktisat Kongresi Türk ekonomisinin kalkınabilmesi ve tekrar kendi kendine yetebilir hale gelmesi açısından son derece önemli bir atılım olarak karşımıza çıkıyor .Daha sonra yapılacak çalışmalarla yasal düzenlemelerle devlet ekonomiye daha fazla müdahale etmeye başlamış ve toplumun temel ihtiyaçları kurulan büyük fabrikalarla karşılamaya gayret edilmiştir.Bu  anlamda İzmir İktisat Kongresi milli bağımsız ekonominin kurulması açısından son derece önemli bir adım olarak tarihimizdeki yerini almıştır.

Bu yazı 370 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

Kategoriler