İKLİM NEDİR?İNSAN YAŞAMINDAKİ ETKİLERİ

Paylaş
 

İKLİM NEDİR?İNSAN YAŞAMINDAKİ ETKİLERİ

İklim: Yeryüzünün herhangi bir yerinde hava olaylarına bağlı olarak gerçekleşen etkilerin uzun yılların ortalamasına dayanan durumuna iklim denir.

Hava durumu ise bir yerde, anlık, birkaç saatlik, birkaç günlük yani kısa süreli hava olaylarıdır. Hafta sonu yağış bekleniyor, parça bulutlu geçecek, sağanak yağışlı, karla karışık yağmurlu gibi ifadeler hava durumunu belirtmek için kullanılır.

İKLİMİN İNSANLARIN YAŞAMINDAKİ ETKİLERİ

^ Yetiştirilen tarım ürünleri çeşitliliğini,

^ Doğal bitki örtüsü çeşitliliğini,

^ Turizm faaliyetlerini ve çeşitliliğini ^ Kıyafet (giysi) seçimini,

^ Isınma yöntem ve malzemelerin türünü,

^ İnsanların ten(deri) renklerini,

^ İnsanların yemek kültürünü ve çeşitliliğini,

^ Su kaynaklarının azlığını ve çokluğunu,

^ Kültür, spor, sanat faaliyetlerini,

^ Ekonomik faaliyetlerini ve türünü,

^ Evlerin şekillerini, ev yapım malzemelerinin türünü,

^ Yerleşme ve nüfusun ülke içindeki dağılımını,

^ Hayvancılık faaliyetlerini ve hayvan türlerini etkiler.

İklim özellikleri insan, bitki ve hayvan yaşantısını doğrudan etkiler. Sert iklime sahip olan bölgelerde evlerin yapı malzemesi, şekli farklıdır. İnsanlar kalın giyecekler giyerler. Binalarda çeşitli ısıtma ve soğuktan korunma yöntemleri kullanılır. Sıcak iklime sahip olanlar ise sıcaktan korunmak için çeşitli yöntemler kullanırlar.

İKLİMİN ETKİLEDİĞİ ALANLAR

İklim bir yerdeki evlerin yapı malzemesini etkiler.

 

  1. Akdeniz iklimi …….. Taş evler
  2. Karasal İklim ……… Kerpiç evler
  3. Karadeniz İklimi ….. Ahşap evler

İklim bir yerdeki insanların kıyafetini etkiler.

  • Karasal iklimde kalın giysiler
  • Akdeniz ikliminde ince elbiseler İklim bir yerde yetişen tarım ürününü etkiler.
  • Karasal iklim —— arpa, şeker pancarı
  • Karadeniz iklimi —– Fındık ,çay
  • Akdeniz iklimi ——- Muz, Turunçgiller

İklim bir yerdeki ulaşımı etkiler.

  • Soğuk karlı iklimde ulaşım zorlaşır.
  • Sıcak ve ılık iklimde ulaşım daha kolaydır. İklim bir yerdeki turizm faaliyetlerini etkiler.
  • Akdeniz ikliminde yaz turizmi,
  • Karasal iklimde kış turizmi,
  • Karadeniz iklimde yayla turizmi gelişmiştir.

KARADENİZ İKLİMİ

i   ✓ Karadeniz kıyıları boyunca  görülür.

i   ✓ HER MEVSİM YAĞIŞLIDIR . En çok sonbaharda en az ilkbaharda yağışlar görülür. Rize ve çevresi yurdumuzun en yağışlı yöresidir.

i ✓ Yazları serin, kışlar ılık geçer.

  • Yağışlar fazla olduğu için bitki örtüsünü ormanlar oluşturur. Orman fazla olduğu için ahşap evler görülür.
  • Her mevsim bol yağış ve ılıman bir iklim isteyen çay, fındık ve mısır yetiştirilir.

AKDENİZ İKLİMİ

Yazlar sıcak ve kurak, KIŞLAR ILIK ve yağışlıdır.

En fazla yağışı kışın, en az yağışı yazın alır.

Don olaylarına ve kar yağışlarına nadiren rastlanır. Güneşlenme süresi fazladır.

Seracılık yaygındır. Nedeni; güneşli gün sayısının fazla olması ve kışların ılık geçmesidir. Akdeniz ve Ege kıyılarıyla, Marmara Bölgesi’nin güney kısmında ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin batısında görülür.

Bitki Örtüsü makidir. Makiler, yaz kuraklığına dayanıklı olan ve bütün yıl yeşil kalabilen çalı ve kısa boylu ağaçlardır.

Yetiştirilen tarım ürünleri; turunçgiller (limon, portakal, greyfurt), muz, zeytin, susam, pamuk, üzüm, incir, tütün,

KARASAL İKLİM:

Ülkemizde en yaygın görülen iklim çeşididir.

  • Yazları sıcak ve kurak, kışları SOĞUK VE KAR YAĞIŞLIDIR.
  • Yağışlar en çok ilkbaharda, en az ise yaz aylarında görülür.

✓ Bitki örtüsü otlardan oluşan bozkır lardır.

  • Karasal iklimde kışlar uzun ve sert geçtiği için ulaşımda, tarımda, ısınmada zorluklar yaşanır.
  • Bu iklim Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu, İç Anadolu bölgelerinde etkili olmaktadır

✓ Buğday, arpa, çavdar, yulaf, mercimek, nohut, şekerpancarı gibi tarım ürünleri yetiştirilir.

Kazanım :        Bölgesindeki doğal özellikler ile beşerî özelliklerin nüfus ve yerleşim üzerindeki etkilerini ilişkilendirir.

NEREDE YASANIR?

Nüfus: Sınırları belirli bir alanda yaşayan insan sayısına denir. Ülkemizde nüfus her yerde aynı değildir. Nüfusun az yada çok olmasına neden olan beşeri ve doğal faktörler vardır.

NÜFUS DAĞILIŞINI   ETKİLEYEN FAKTÖRLER:

DOĞAL FAKTÖRLER:

  • İKLİM: Ülkemizde nüfus, ılıman iklimin görüldüğü kıyı bölgelerimizde yoğunlaşır. Kışların sert, uzun ve yağışın az olduğu karasal iklim şartlarının olduğu yerlerde ise nüfus tenhadır.

Türkiye’de denizin ılımanlaştırıcı etkisinden dolayı nüfusun büyük kısmı Marmara, Ege, Karadeniz, Akdeniz kıyılarında toplanmıştır.

2-YER ŞEKİLLERİ: Dağlık ve engebeli alanlarda nüfus yoğunluğu seyrek, ovalarda ve toprak türünün tarıma uygun olduğu alanlarda nüfus yoğundur.

Yer Şekillerine göre tenha yerler:

  1. Yıldız Dağları Bölümü
  2. Doğu Anadolu’nun yüksek kesimleri
  3. Taşeli Platosu
  4. Biga Yarımadası
  5. Teke Yarımadası
  6. Hakkâri Bölümü
  7. Menteşe Yöresi
  8. TOPRAK ÖZELLİKLERİ:Verimli

toprakların bulunduğu alanlar (Çukurova, Gediz, B. Menderes, Bafra, Çarşamba ovaları) nüfusça kalabalık iken, Tuz Gölü çevresi gibi yerlerde verimsiz topraklar bulunduğundan nüfus çok azdır.

  • YER ALTI KAYNAKLARI: Madenlerin veya enerji kaynaklarının işletilmesinde yoğun nüfusa ihtiyaç vardır. Bu alanlarda nüfus fazladır.

Taşkömürünün çıkarıldığı Zonguldak, linyit kömürünün çıkarıldığı Manisa (Soma),petrolün çıkarıldığı Batman nüfusun yoğun olduğu yerlerdir.

  • SU KAYNAKLARI:İçme ve kullanma

suyunun temini, tarım ve sanayide suya ihtiyaç duyulması nedeniyle ülkemizde birçok yerleşim yeri su kaynaklarının etrafında toplanmıştır. Özellikle iklimin kurak olduğu İç Anadolu’da nüfus; akarsu boyları, yer altı su kaynaklarının çevreleri ve göl kenarlarında toplanmıştır.

BEŞERİ FAKTÖRLER:

1-SANAYİ: Sanayinin geliştiği yerlerde iş olanaklarının fazla olması, bu alanlarda nüfusun artmasını sağlar. Bu artış göçlerle meydana gelmektedir.

Sanayiye göre nüfusun yoğun olduğu yerler: Çatalca -Kocaeli Bölümü Bursa çevresi İzmir

Zonguldak

Eskişehir-Ankara

Çukurova-Adana

İskenderun

  • TARIM: Tarımın yoğun yapıldığı alanların nüfusları artmıştır. Tarım genellikle ovalarda yapılır.

ÖRNEĞİN:    Kıyı ovaları:         Bafra   ovası,

Çarşamba Ovası, Gediz Ovası, Çukurova,

İç ovalar:      Konya Ovası, Harran Ovası,

Adapazarı Ovası, Bursa Ovası

  • TURİZM: Turizmin yoğunlaştığı yerlerde yerleşme ve nüfus artmıştır. Ülkemizde Ege ve Akdeniz kıyılarındaki merkezlerde turizmden dolayı nüfus yoğunlaşmıştır
  • ULAŞ1M: Ulaşımın zor sağlandığı yerler tenha, ulaşım kavşağında olan illerimizin nüfusu fazladır.

Eskişehir, Ankara, Gaziantep, Kayseri’de ulaşımın rahatlığı ticaretin gelişmesini sağlamış böylece nüfusun yoğunlaşmasına neden olmuştur.

Türkiye’de Nüfusun az (Seyrek) Olduğu yerler

  • Doğu Anadolu Bölgesi
  • Yıldız dağları bölümü
  • Biga ve Gelibolu yarımadaları
  • Menteşe yöresi
  • Teke ve Taşelı platoları
  • Tuz 90lü çevresi

Türkiye’de Nüfusun fazla (Yoğun) Olduğu yerler:

  • Çatalca Kocaeli bolumu
  • Bursa çevresi

S 3) 69e bölgesi kıyıları(Mente$e yöresi hariç) 4) Orta ve Doğu Karadeniz kıyıları – 5) Zonguldak ve çevresi •. 6) Çukurova yöresi

  • Ankara ve Kırıkkale çevresi
  • Gaziantep çevresi
Bu yazı 139 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

Kategoriler