GÖKTÜRK DEVLETİ

Paylaş
 

GÖKTÜRK DEVLETİ

Teoman başkanlığında kurulan Hun Devleti Metehan zamanında gücünün Doruk noktasına erişmiş ancak Metehan ölümünden sonra devlet ilk önce ikiye ayrılmış ve Çinliler bu devletin Doğu kısmını ortadan kaldırmış daha sonra da Batı kısmı Çin hakimiyeti altına girmiştir .Hun Devleti’nin parçalanmasından sonra Orta Asya’daki Türkler Avarların egemenliği altında yaşamak zorunda kalıyorlardı. Türklerin en büyük özelliklerinden bir tanesi özgürlüklerine fazlasıyla düşkün olmalarıydı .Avarların hakimiyetinde olmak Türkler için oldukça zor bir durumdu. Bir süre sonra Avarlarla Türkler arasında gerginlikler yaşanmaya başlamış ve Türklerin başında bulunan Bumin Kağan Avarlara karşı ayaklanarak Avar Devleti’nin yıkılmasını sağlamıştır .Bumin Kağan Avarları yıkmasıyla Orta Asya’da yeni bir Türk devleti kurmuş ve Göktürkler milattan sonra 552- 630 yılları arasında orta Asya’ya hakim olmayı başarmışlardır .Ancak 630 lu yıllara gelindiğinde devlet ikiye ayrılmış yine Hun Devleti’nde olduğu gibi Çinliler ilk önce Doğu Göktürk Devleti’ne Daha sonra da Batı Göktürk Devleti’ni ortadan kaldırmayı başarmışlar ve böylece Türkler bir kez daha Çin baskısına maruz kalıyorlardı.

Kök Türk Devleti’nin genel özelliklerine baktığımızda ilk vurgulamamız gereken nokta tarihte Türk adıyla kurulan ilk devlet olmasıdır .Bu Türk milliyetçiliği açısından son derece önemli bir gelişmedir .Devletin ilk hükümdarı Bumin Kağan dır. Bumin Kağan Avarlara karşı giriştiği mücadelede başarılı olmuş ve tarihin en köklü Türk devletlerinden birisini kurmayı başarmıştı. Bu devlette Orhun ve Selenga ırmakları arasında kurulmuş yine hunlarda olduğu gibi Ötüken Göktürkler’in başkenti olarak kabul edilmiştir .Göktürkler’in en parlak dönemi ise Mukan Kağan döneminde yaşanmış .Mukan Kağan Devleti hem ekonomik hem askeri hem de siyasi anlamda gücünün doruk noktasına ulaştırmıştı .Mukan Kağan ın  bu kadar başarılı olmasını sağlayan unsurlardan bir tanesi de çok önemli bir devlet adamı olan kardeşi İstemi Yabgu dur .İstemi Yabgu ile çok iyi uyum sağlayan Mukan Kağan Devleti’ni her anlamda geliştirmiştir. Göktürkler’in bir diğer önemli özelliği kendi alfabelerinin olmasıydı 38 harfli Göktürk alfabesinden yararlanan Türkler özellikle Orhun abidelerini yazmışlar ve böylece tarihimizdeki en önemli eserlerden birisini ortaya çıkarmışlardır .Göktürklerden günümüze Ergenekon Destanı ve Bozkurt Destanı kalmıştır ve Göktürkler yine kendilerine özgü bir takvim kullanarak zaman konusunda da kendilerini geliştirmişlerdir .

İkinci Göktürk Devleti 682 -742

Türkler Çin egemenliğinde yaşamak zorunda kalmışlardı bu Türkler açısından kabul edilemez bir durumdu.Bir süre sonra bu durumu hazmedemeyen ünlü Türk kahramanı Kürşat ve adamları Çin Sarayı’nı basarak bir ayaklanma başlatmışlardır başlangıçta başarılı olamazsa larda daha sonra Türkler güçlerini bir araya getirerek Çinlilere karşı ayaklanmış ve Türklerin kutsal başkenti olan Ötüken i Kutluk Kağan önderliğinde ele geçirmişlerdi .Kutluk Kağan u başarısından dolayı tarihte İlteriş unvanını almış ve böylece ikinci Göktürk Devleti ortaya çıkmıştı. Kutluk Kağan’ın ölümünden sonra yerine kardeşi Kapgan Kağan geçti .Kapgan Kağan dağınık halde bulunan Türk boylarını hakimiyeti altına almış ve gök Türklerin gücünü sağlamlaştırmıştır .Ancak Kapgan Kağan öldükten sonra Göktürkler’de iç karışıklıklar yaşanmış ve devlet gücünü kaybetmiştir .Ancak daha sonra gelen Bilge Kağan ve kardeşi Kültigin ünlü Türk Vezir Tonyukuk ile birlikte Devleti eski gücüne tekrar kavuşturmuş lar ve tüm Orta Asya Göktürklerin hakimiyeti altına girmiştir .Ancak Bilge Kağan’ın ölümünden sonra devlet doğru yönetilememiş  başa geçen kağanlar gerekli adımları almadıkları için devlet giderek zayıflamıştı .Bundan yararlanan başka bir Türk boyu olan Uygurlar 742 yılında 2 Göktürk Devleti ne son vermişlerdir.

http://bilelimmi.com/asya-hun-devleti-2/

http://bilelimmi.com/turklerde-sosyal-yapi-ve-adalet/

Bu yazı 33 kere okundu.
  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Kategoriler
http://bilelimmi.com/bilelimmi-com-hakkinda/ http://bilelimmi.com/iletisim/