GAZ NEDİR?

Paylaş
 

GAZ NEDİR?

Maddenin, 3 hâlinden biri ve en tanınanı gaz hâlidir.Sıvılar gibi, gazların da kendilerine ait kuvvetleri yoktur. Ancak sıvılar işgal ettikleri kabı, gazlar ise kendilerine sunulan tüm mekânı işgal ederler.Gazların ağırlıklarını ölçmek için bir terazi ve pompa yardımı ile içinde boşluk oluşturabileceğimiz, musluğu bulunan cam bir balon yeterlidir. Hava ile dolu balonun ağırlığı, havası boşaltılmış balondan daha fazladır. Hava­nın ağırlığı var ise, yoğunluğu zayıftır. Atmosfer basına ve sıcaklığında alınan 1 gram hava, 1 lt.’ye yakın hacim kaplar. Gaz ile dolu bir hacim; aynı hacimdeki sıvı veya katidan her zaman daha hafiftir. Bu olay; kullanılan gaz, katı veya sıvının cinsi ne olursa olsun, farklılık göstermez. Madde gaz hâlinde ise ortama yayılmıştır.

Bir gazın sıkıştınlabilmcsi için, ucu parmak yardımı ile kapatılmış bir bisiklet pompasıyla oluşturulacak ufak bir basınç yeterli­dir. Katılar ve sıvılar pratik olarak sıkıştın lamazlar. Gazların sıkıştırılabilirle kanununu şu şekil­de açıklayabiliriz: Sıcaklık sabit tutulduğunda gazın basına iki, üç, dört kat artırıldığında, gazın işgal ettiği hacim ikiye, üçe .dörde bölünür. Diğer bir deyişle; belirli bir gaz kütlesi için; sabit sıcaklıkta gazın hacmiyle* basıncın çarpımı sabittir. Bu sonuç “Mariotte kanunu” adıyla bilinir.  İlk olarak Gay-Lussac adlı kimyacı sıcaklık etkisiyle, gaz hacmindeki değişimleri incelemiştir. Sabit basınçta cinsi ne olursa olsun belirli miktardaki gazın hacmi, mutlak sıcaklığı ile orantılıdır. Mariotte ve Gay Lussac kanunlarına uyan gazlar “ideal gaz“ olarak nitelendirilirler. Düşük basınçlar altındaki her gaz bu kanunlara uyar

Gaz ve sıvı molekülleri genellikle hareket hâlinde süreklidirler. Sıvı hâlde; moleküller birbirleri üzerinde kayarlar, bağımsızdırlar. Boş­lukta sürekli halde ilerleyen moleküllerin, doğrusal hareketleri; ya bir diğer molekülle çarpışmasıyla ya da gaz dolu kabın herhangi bir yerine yapılan dış etkiyle (şok) bozulur. Gaz hacmi, moleküllerinin kapladığı hacim karşısında büyüktür. Gaz sıkıştırılarak, moleküllerinin hareket etüği alan daraltılır, böylece çarpışma sayısı artar ve gaz ideal gaz özelliklerini yitirir. Bu sonuç şaşırtıcı değildir, Mariotte kanunu sadece gazlar için geçerlidir, halbuki sıkıştırılan bir gazda, moleküller, arasında bulunan mesafe azalacağından sıvı fazına yakla­şılmış olur, sıvı fazda ise moleküller etkileşim halindedir.

Normal şanlarda, gazlar elektriği iletmez­ler, yüklü partiküllere (elektron veya pozitif, iyon) sahip değildirler. Fakat; bir elektrik alanına yerleştirildiklerinde veya yüksek sıcaklıklara çıka­rıldıklarında pozitif iyonlar serbest hâle geçebilir. Bu olayı; uçlan bir jeneratörün kenarlanna bağlanmış elektrik deşaıj (boşalım) tüplerinde izleyebiliriz. Akım şiddeti yükseltildiğinde deşaıj ışık vericidir. Sınırda, bir elekrik kuşağı elde edilir.Elektrik alanının yüksek akım şiddeti, yüksek sıcaklıkla beraber uygulanırsa, madde plazma yapısına dönüşür, gaz tamamiyle iyonlaşarak iletken akıcı hâline dönüşür. Maddenin bu eriyik hali, evrende, özellikle Fizik alanında önemlidir, bu mükemmel özellikler termonükleer füzyon reaksiyonlarını kontrol etmeye yarar.

Bu yazı 60 kere okundu.
  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Kategoriler
http://bilelimmi.com/bilelimmi-com-hakkinda/ http://bilelimmi.com/iletisim/