Enderun Mektebi

Paylaş
 

Enderun Topkapı Sarayı’nın üçüncü kapısı olan Babüssaade den sonra gelen üçüncü ve dördüncü bölümü denir. Ak ağlar kapısı da denilen Babüssaade den geçildikten sonra tam karşıda arz odası vardır padişah divan üyelerini ve elçileri burada kabul ederdi .Üçüncü bölümde küçük oda büyük oda Seferli Koğuşu, Kiler Odası ,Hazine Odası, Has Oda, Akağalar Camisi ,Üçüncü Ahmet Kütüphanesi ve Harem’e geçilen kapı bulunmaktadır .Dördüncü bölüm doğrudan doğruya padişah ayrılmıştır .Buradan Marmara Boğazı ve Haliç görülür Bağdat Köşkü ve Revan Kasrı, Sarık odası Kara Mustafa Paşa Köşkü ,Mecidiye Kasrı ve lale bahçesi bu bölümdedir .

Enderunda işleri görmek üzere çok düzenli bir örgüt kurulmuştur, burada Saray ve devlet hizmetlerinde çalışacak olanları yetiştirmek üzere et Enderun Mektebi vardı .Bu okulu Acemi Oğlanlarının zeki ve yetenekli olanlarıyla ülkenin ileri gelenlerinin okumaya hevesli çocukları alınırdı  .İkinci bir Enderun Mektebi de Galatasaray’da açılmıştır .Enderun mektebinin öğrenim suresi 14 yıldır enderun mektebine alınan çocukları Küçük odada derslere göreve başlardı, burada okuma yazma ve Kur’an öğrenirler spor hareketleri ve askerlik talimleri yaparlardı. Küçük ve büyük odalarda öğrenim gören gençler bir yandan da padişahın ve sarayın çeşitli hizmetlerinde çalışırlardı .Bu hizmetlerine karşılık kendine gündelik verilirdi.Daha sonra geçilen seferli odasında öğrenciler normal öğrenimlerinin yanında ,yeteneklerine göre bir sanat ve ilgilenmek zorunda idiler .Silah kullanmak, ata binmek isteyenler lokmacı veya bamyacı takımlarında silahşör olarak yetişirlerdi .Sanat ve bilime ilgi duyan  öğrenciler için zamanım değerli sanatçıları ve bilginleri öğretmen olarak görevlendirilirdi .Bu odada gençlerin en kıdemlisi bile subay sayılırdı, başlarında Saray kethüdası denilen Albay ile 12 subay vardır .Kiler , hazine koğuşunda öğrenimleri tamamlayanlar ağırlık derecesine yüksek yerlerde giderler padişahla ilgili işlerde bulunurlardı .Hazinedar içindekilerini komutanı olan Hazinedar Başı sancakbeyi derecesinde bir generalin yanında 5 yüksek rütbeli subay vardı .Hazine dairesine önemli görevi 4 büyük Salonu kaplayan Enderun hazinelerini korumaktır .Burada milyonlarca parça mücevher sandıktan dolusu altın ve gümüş para çok değerli kitaplar, halılar, kumaşlar tarihi değeri olan her türlü eşya ve kitaplar hediyeler saklanırdı. Hazinedar saray hizmetlerinden ayrılsa Beylerbeyi olurdu .Bu daireyi padişahtan başka tek başına kimse giremezdi. Hazineye 20 30 kişinin birden girmesi kanundu .Hazine-i Humayun denilen bu imparatorluk hazinesi bir tutanakla yeni padişaha teslim edilirdi .Tarihi değeri olan ve hiçbir eşya hazineden çıkarılamazdı. Altın ve gümüş para ise savaşlar için harcanır padişahın Has ve ganimet gelirleriyle yeniden doldurdu .Has odada Hırk- i Saadet ve Emanet-i Mukaddes bulunurdu .Has odaın  en yüksek sınıfta subayları Hasodabaşı Silahtar Çuhadar Rikabdar idi .Bunlara arz ağaları denirdi, doğrudan padişahla görüşebilirdi .Enderunda çok sıkı disiplin vardı .Sancakbeyi derecesinde olanlar haftada bir geceyi Saray dışında geçirebilirdi. Yüksek rütbeli Subaylar haftada Yalnız bir gün şehre inebilirler fakat gece dışarıda kalamazlardı .Küçük rütbeliler ağanınnın gözetiminde şehre inebilirlerdi.Ancak sancakbeyi derecesinde olanlar evlenebilirilerdi. Evlenmek isteyen düşük rütbeliler rütbelerine uygun bir görevle saraydan dışarı çıkarılırlardı , böyle davranmakdaki amaç disiplin ve terbiye nin bozulmaması ve saraydan dışarıya haber çıkmamasıydı  .Enderunda görevlilerin   yaşı otuzu geçmezdi.  Enderunda Yaşı 30 bulanlar  dışarıda bir görev atanırlardı. Enderun okulu çok sıkı ve uygulamalı eğitim ve öğretimiyle benzeri olmayan bir Saray Üniversitesiydi. Buradan binlerce komutan devlet adamı sanatçı ve yazar yetişmiştir .İkinci Mahmut zamanına  kadar süren Enderun örgütü 1833 de kaldırıldı ve yenisi kuruldu .Bu da 1908 de değiştirildi.

Bu yazı 1733 kere okundu.
  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Kategoriler
http://bilelimmi.com/bilelimmi-com-hakkinda/ http://bilelimmi.com/iletisim/