AKINTILAR NEDİR?

Paylaş
 

AKINTILAR NEDİR?

1492’de, Kristof “Kolomb Kanar­ya ve Yeşil Burun adalarını geçtik­ten sonra, üç beyaz gemisiyle güne­şin battığı yöne doğru yol alıyordu. Doğudan batıya yönelmiş güçlü bir akıntı onu, sonradan Amerika diye adlandırılacak olan karaya doğru iti­yordu. Kristof Kolomb, geri dönebil­mek için de Meksika Körfezi’nde do­ğarak Avrupa’da son bulan gerçek bir «deniz ırmağı»ndan yararlandı. Bu akıntıların birincisine bugün «Kuzey Ekvatoral akıntı», İkincisine «Golfstrim» adı verilir.

Golfstrim bütün akıntıların en bü­yüğü ve önemlisidir. Bu akıntı, özel­likle kızılötesi ışınlarla havadan çe­kilen fotoğraflar sayesinde, eksiksiz biçimde incelenmiştir. Başlangıçta genişliği ancak yüz kilometre kadar­dır. Küba ile Florida arasından geç­tikten sonra yayılarak ilerler, sonun­da Batı ve Kuzey Avrupa kıyılarını yalar. Golfstrim, okyanus sularıyla aynı renkte olmayan sıcak bir akın­tıdır. Saatte 1,8 ile 5,5 kilometre ara­sında değişen bir hızla akar. Batı Av­rupa iklimi üzerindeki etkisi büyük­tür: onun sayesinde İrlanda ve İngiltere’de kışlar, örneğin Napoli ile ay­nı enlemde bulunan New York’a oranla çok daha hafif geçer.

Deniz akıntıları sıcak veya soğuk olur. Deniz suyunun çeşitli enlemler­deki sıcaklık farkları ve ’’’rüzgârlar bu akıntıları doğurur. Üç büyük ok­yanusta (Atlas, Büyük, Hint), bir Ku­zey Ekvatoral, bir de Güney Ekvato­ral akıntı vardır. Büyük Okyanus’ta, Golfstrim’in bir benzeri vardır: Fili­pin Adaları’nın yakınında doğan, Ja­ponya kıyılarını yaladıktan sonra Ka­liforniya’ya doğru yönelen Kuro-şivo («Kara akıntı»). Humboldt akıntısı denilen bir başka akıntı da, Antark­tika’dan gelir, Şili ve Peru kıyıları bo­yunca ilerler ve Galapagos Adaları’nı serinletir (burada, Ekvator kesimin­de, penguenlere rastlanır). Atlas Okyanusu’nda, Labrador akıntısı New­foundland’soğutur ve bu dolaylar­da Golfstrim ile karşılaşır.

Bu yazı 53 kere okundu.
  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Kategoriler
http://bilelimmi.com/bilelimmi-com-hakkinda/ http://bilelimmi.com/iletisim/